ZIELONE WROTA

Wojewódzka Inspekcja Ochrony Środowiska

Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska jest organem Inspekcji Ochrony Środowiska i jednocześnie organem zespolonej administracji wojewódzkiej. Jego szczegółowe kompetencje i uprawnienia reguluję przede wszystkim ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz ustawa Prawo ochrony środowiska.


Nieżej wymienione ustawy przypisują Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska  nastepujące uprawnienia i zadania:

 

I. Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tj. Dz. U.
z 2002 r. Nr 112 poz. 982 ze zm.)


Zgodnie z ustawą zakres zadań Inspektora Wojewódzkiego, jako organu Inspekcji Ochrony Środowiska obejmuje:

  1. kontrolę przestrzegania przepisów o ochronie środowiska i racjonalnym użytkowaniu zasobów przyrody, 
  2. kontrolę przestrzegania decyzji ustalających warunki korzystania ze środowiska oraz zakresu częstotliwości i sposobu prowadzenia pomiarów wielkości emisji, 
  3. udział w postępowaniu dotyczącym lokalizacji inwestycji, 
  4. udział w przekazywaniu do użytku obiektów lub instalacji realizowanych jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, 
  5. kontrolę eksploatacji instalacji i urządzeń chroniących środowisko przed zanieczyszczeniem, 
  6. podejmowanie decyzji wstrzymujących działalność prowadzoną
    z naruszeniem wymagań związanych z ochroną środowiska lub naruszeniem warunków korzystania ze środowiska, 
  7. współdziałanie w zakresie ochrony środowiska z innymi organami kontrolnymi, organami ścigania i wymiaru sprawiedliwości oraz organami administracji państwowej i rządowej, samorządu terytorialnego i obrony cywilnej, a także organizacjami społecznymi i opiekunami społecznymi, 
  8. organizowanie i koordynowanie państwowego monitoringu środowiska, prowadzenie badań jakości środowiska, obserwacji i oceny jego stanu oraz zachodzących w nim zmian, 
  9. opracowywanie i wdrażanie metod analityczno-badawczych i kontrolno-pomiarowych, 
  10. inicjowanie działań tworzących warunki zapobiegania poważnym awariom oraz usuwania ich skutków i przywracania środowiska do stanu właściwego, 
  11. kontrolę przestrzegania przepisów o opakowaniach i odpadach opakowaniowych, 
  12. kontrolę przestrzegania przepisów o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie depozytowej, 
  13. nadzór i kontrola w zakresie postępowania z substancjami kontrolowanymi oraz z produktami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi te substancje, 
  14. kontrolę przestrzegania przepisów i uzyskanych na ich podstawie zezwoleń, z wyłączeniem kontroli laboratoryjnej, w zakresie postępowania z organizmami genetycznie zmodyfikowanymi, 
  15. kontrolę wyrobów wprowadzonych do obrotu, podlegających ocenie zgodności, w zakresie spełniania przez nie zasadniczych wymagań dotyczących ochrony środowiska, określonych w przepisach odrębnych, 
  16. weryfikacja rocznych raportów, o których mowa w ustawie z dnia
    22 grudnia 2004 r. o handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz. U. Nr 281, poz. 2784), 
  17. wykonywanie zadań określonych w ustawie z dnia 30 lipca 2004 r.
    o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U. Nr 191, poz. 1956), 
  18. kontrola przestrzegania przepisów o recyklingu pojazdów wycofanych
    z eksploatacji, 
  19. wykonywanie innych zadań określonych odrębnymi przepisami.

Ponadto na podstawie ustawy Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska:

  1. kieruje do organu powołanego do ścigania przestępstw, zawiadomienia
    o popełnieniu przestępstwa przeciwko środowisku
  2. zwraca się do organów administracji państwowej i rządowej oraz organów samorządu terytorialnego o udzielenie informacji lub udostępnienie dokumentów i danych zawiązanych z ochroną środowiska
  3. kieruje wystąpienie, którego treścią może być w szczególności wniosek o: 
    • wszczęcie postępowania administracyjnego,
    • dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu
  4. współdziała z innymi organami kontroli, organami administracji państwowej i rządowej organami samorządu terytorialnego, organami obrony cywilnej oraz organizacjami społecznymi w wykonywaniu czynności kontrolnych
  5. udziela pomocy organom samorządu terytorialnego w realizacji ich zadań kontrolnych w zakresie ochrony środowiska

 

Jako organ zespolonej administracji wojewódzkiej Inspektor:

  1. wykonuje w imieniu wojewody zadania i kompetencje Inspekcji Ochrony Środowiska określone w ustawie i przepisach odrębnych
  2. wnioskuje o powołanie i odwołanie przez wojewodę zastępcy wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska
  3. może wnioskować o powierzenie przez wojewodę prowadzenia spraw
    z zakresu właściwości wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska powiatom położonym na terenie województwa
  4. informuje wójta, burmistrza (prezydenta miasta), zarząd powiatu i zarząd województwa o wynikach kontroli obiektów o podstawowym znaczeniu dla danego terenu
  5. może wnioskować do właściwego miejscowo komendanta Policji o pomoc niezbędną do przeprowadzenia czynności kontrolnych
  6. wydaje kierownikowi kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osobie fizycznej zarządzenia pokontrolne
  7. wydaje decyzje administracyjne na podstawie odrębnych przepisów
  8. wszczyna egzekucję, jeżeli jej obowiązek wynika z mocy prawa lub decyzji administracyjnej
  9. występuje do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej z żądaniem przeprowadzenia postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem postępowania przeciwko osobom winnym dopuszczenia do uchybień oraz z żądaniem poinformowania o wynikach tego postępowania i podjętych działaniach.
  10. występuje na prawach strony w postępowaniu administracyjnym oraz
    w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawach o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczącym przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko oraz
    w sprawie ustalenia lokalizacji autostrad oraz dróg ekspresowych
  11. koordynuje działalność sieci lokalnych państwowego monitoringu środowiska, w uzgodnieniu z Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska
  12. gromadzi informacje o środowisku i jego ochronie, objętych państwowym monitoringiem środowiska i przekazuje je Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska.

II. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) nakłada na Inspektora następujące obowiązki:

  • prowadzenia publicznie dostępnej bazy danych w zakresie informacji dotyczących ochrony środowiska
  • dokonywania, co najmniej raz na 5 lat, klasyfikacji stref, odrębnie pod kątem poziomu każdej substancji, na potrzeby ustalenia odpowiedniego sposobu oceny jakości powietrza
  • dokonywania oceny poziomu substancji w powietrzu w danej strefie za rok poprzedni oraz klasyfikacji stref, w których poziom:
    • choćby jednej substancji przekracza poziom dopuszczalny powiększony o margines tolerancji, 
    • choćby jednej substancji mieści się pomiędzy poziomem dopuszczalnym a poziomem dopuszczalnym powiększonym
      o margines tolerancji, 
    • substancji nie przekracza poziomu dopuszczalnego.
  • dokonywania oceny poziomu substancji w powietrzu na podstawie pomiarów w aglomeracjach o liczbie mieszkańców większej niż 250 tys. oraz w strefach, w których poziom substancji w powietrzu jest wyższy
    od górnego progu oszacowania, a nie przekracza poziomu dopuszczalnego, a także strefach, w których poziom substancji
    w powietrzu przekracza poziom dopuszczalny
  • przekazywania wyników klasyfikacji stref, wyniki pomiarów i oceny poziomów substancji w powietrzu oraz informacji o stwierdzonych przekroczeniach alarmowych poziomów substancji w powietrzu – Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska
  • przekazywania staroście wyników pomiarów badań jakości gleby i ziemi
    w przypadku stwierdzenia naruszenia standardów jakości.
  • dokonywania oceny stanu akustycznego środowiska na terenach innych niż tereny aglomeracji o liczbie mieszkańców większej niż 100 tysięcy,
    oraz tereny poza aglomeracjami
  • prowadzenie rejestru zawierającego informacje o stanie akustycznym środowiska, na podstawie pomiarów, badań i analiz wykonywanych w ramach państwowego monitoringu środowiska
  • prowadzenie okresowych badań kontrolnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku
  • prowadzenia i aktualizacji rejestrów zawierający informacje o terenach,
    na których stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku
  • uzgadniania wydania pozwolenia zintegrowanego w sytuacji, gdy organem wydającym pozwolenie jest starosta

W zakresie przepisów o zapobieganiu poważnej awarii przemysłowej określonych w cytowanej ustawie wyżej ustawie Inspektor Wojewódzki:

  • może zarządzić przeprowadzenie właściwych badań dotyczących przyczyn, przebiegu i skutków poważnej awarii przemysłowej 
  • może w razie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej wydać zakazy lub ograniczenia w korzystaniu ze środowiska
  • przyjmuje do wiadomości zgłoszenia: prowadzenia zakładu o dużym lub
    o zwiększonym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, istotnej zmiany informacji przekazanych w zgłoszeniu oraz terminu przewidywanego zakończenia eksploatacji instalacji lub zamknięcia zakładu
  • przyjmuje do wiadomości program zapobiegania poważnym awariom przemysłowym sporządzonego przez prowadzącego zakład o dużym lub
    o zwiększonym ryzyku wystąpienia awarii
  • przyjmuje raport o bezpieczeństwie przedstawiany przez prowadzącego zakład o dużym ryzyku
  • opiniuje raport o bezpieczeństwie opracowany przez prowadzącego zakład o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii oraz zmiany w raporcie
  • przyjmuje zmieniony raport o bezpieczeństwie przedstawiany przez prowadzącego zakład o dużym ryzyku w sytuacji wprowadzenia zmian
    w ruchu zakładu mogących mieć wpływ na wystąpienie zagrożenia awarią przemysłową.

Ponadto Inspektor:

  • sporządza sprawozdanie z wykonania przychodów i rozchodów dotyczących wpływów z tytułu administracyjnych kar pieniężnych
  • wykonuje uprawnienia organów podatkowych przy egzekwowaniu należności z tytułu administracyjnych kar pieniężnych
  • przyjmuje przedkładany przez podmiot korzystający ze środowiska wykaz zawierający informacje i dane, wykorzystane do ustalenia wysokości opłat za korzystanie ze środowiska
  • prowadzi na podstawie wykazów oraz informacji o korzystaniu ze środowiska zawartych w decyzjach, wojewódzką bazę informacji
    o korzystaniu ze środowiska
  • sporządza raport wojewódzki o korzystaniu ze środowiska i przekazuje go, za pośrednictwem Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, ministrowi właściwemu do spraw środowiska.
  • wymierza administracyjne kary pieniężne za przekroczenie lub naruszenie warunków korzystania ze środowiska określonych w pozwoleniu lub decyzji
  • wstrzymuje działalność powodującą pogorszenie stanu środowiska w znacznych rozmiarach lub zagrażającą życiu lub zdrowiu ludzi, w zakresie niezbędnym dla zapobieżenia pogarszania stanu środowiska
  • wstrzymuje użytkowanie instalacji eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego lub z naruszeniem warunków pozwolenia zintegrowanego przez okres przekraczający 6 miesięcy
  • wstrzymuje oddanie do użytku lub użytkowania nowo zbudowanego
    lub zmodernizowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji związanych z przedsięwzięciem zaliczonym do mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w razie niespełnienia wymagań ochrony środowiska
  • może wstrzymać użytkowanie instalacji w razie wprowadzania przez podmiot korzystający ze środowiska substancji lub energii bez wymaganego pozwolenia lub z naruszeniem jego warunków albo naruszania przez ten podmiot warunków decyzji określającej wymagania dotyczące funkcjonowania instalacji wymagającej zgłoszenia
  • wydaje zakaz produkcji, sprowadzania z zagranicy lub wprowadzania
    do obrotu produktów niespełniających wymagań ochrony środowiska

III. Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r. – o handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz. U. Nr 281, poz. 2784
ze zm.) stanowi, iż Inspektor:

  • dokonuje weryfikacji rocznych raportów dotyczących rozliczenia uprawnień do emisji w zakresie zgodności informacji zawartych w raporcie ze stanem faktycznym
  • wymierza kary pieniężne w przypadku stwierdzenia braku uprawnień
    do emisji w wyniku weryfikacji rocznego raportu lub w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzającej brak zezwolenia.

IV. Zgodnie z ustawą z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 72,
poz. 628 ze zm.):

  • wstrzymuje działalność posiadacza odpadów prowadzącego odzysk
    lub unieszkodliwianie odpadów, w razie niedopełnienia przez niego obowiązków zawartych w ustawie
  • dokonuje sprawdzenia funkcjonowania instalacji i urządzeń służących
    do unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych przed wydaniem zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych
  • może wydać decyzję o wstrzymaniu działalności w zakresie zbierania, transportu, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów w razie niedopełnienia wymagań, określonych w przepisach przez posiadacza odpadów, zgłoszonego do rejestru prowadzonego przez starostę właściwego dla miejsca prowadzenia zbierania, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów,
    a w przypadku transportu odpadów starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedziby posiadacza odpadów.
  • wstrzymuje działalność w zakresie termicznego przekształcania odpadów w razie niedopełnienia przez zarządzającego spalarnią odpadów lub posiadacza, który przyjmuje odpady do termicznego przekształcania w instalacjach i urządzeniach, obowiązkówokreślonych w ustawie
  • przeprowadza kontrolę składowiska odpadów przed wydaniem pozwolenia na użytkowanie składowiska odpadów
  • przyjmuje zawiadomienia o stwierdzonych zmianach obserwowanych parametrów, wskazujących na możliwość wystąpienia lub powstanie zagrożeń dla środowiska
  • określa, w przypadku określonym wyżej, zakres i harmonogram działań niezbędnych do ustalenia przyczyn zmian obserwowanych parametrów oraz możliwych zagrożeń dla środowiska
  • określa zakres i harmonogram działań niezbędnych do usunięcia przyczyn
    i skutków stwierdzonych zagrożeń dla środowiska
  • wstrzymuje użytkowanie składowiska odpadów w razie niedopełnienia przez zarządzającego składowiskiem odpadów obowiązkówokreślonych
    w ustawie

V. Na mocy ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców
w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej
i opłacie depozytowej
(Dz. U. Nr 63, poz. 638, ze zm.):

  • przyjmuje od prowadzących odzysk lub recykling egzemplarze dokumentów potwierdzających odrębnie odzysk i odrębnie recykling wystawionych na wniosek przedsiębiorcy lub organizacji przekazujących odpady do odzysku
    i recyklingu

VI. Ustawa z dnia 30 lipca 2004 r. o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U. Nr 191, poz.1956) mówi, iż:
 

  • sprawuje kontrolę nad prawidłowością gospodarki odpadami będącymi przedmiotem międzynarodowego obrotu odpadami, w szczególności
    w miejscach ich pochodzenia i przeznaczenia

VII. Ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych
z eksploatacji
(Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm.)

  • sprawdza funkcjonowania instalacji i urządzeń służących do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji przed wydaniem pozwolenia
    na wytwarzanie odpadów
  • kontroluje każdą stację demontażu co najmniej raz w roku

VIII. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym
i elektronicznym
(Dz. U. Nr 180, poz.1495)

  • co najmniej raz w roku przeprowadza kontrolę zakładu przetwarzania
  • sorządza i przekazuje Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska, zbiorczą informację o wynikach kontroli, za poprzedni rok kalendarzowy

IX. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową (Dz. U. Nr 121, poz. 1263 ze zm.) upoważania go:

  • w zakresie sprawowanego nadzoru przestrzegania przepisów dotyczących substancji kontrolowanych do:
    • przeprowadzania kontroli używania i obrotu substancjami kontrolowanymi przez podmiot oraz kontroli używania i obrotu produktami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi substancje kontrolowane; 
    • dokonywania okresowych ocen stanu przestrzegania przepisów dotyczących substancji kontrolowanych;
  • wymierzania kary pieniężnej za produkcję substancji kontrolowanych, przywóz, wywóz lub wprowadzanie do obrotu wbrew zakazom wynikającym z przepisów dotyczących substancji kontrolowanych,
    bez wymaganego pozwolenia albo z naruszeniem jego warunków
    Wymierza karę pieniężną za produkcję, przywóz, wywóz lub wprowadzanie do obrotu produktów, urządzeń i instalacji zawierających substancje kontrolowane wbrew zakazom wynikającym z przepisów dotyczących substancji kontrolowanych

X. Ponadto w świetle ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115 poz. 1229 ze zm.) wykonuje on kontrolę ochrony wód przed zanieczyszczeniem, kontrolę jakości wód przeznaczonych do bytowania ryb, skorupiaków i mięczaków w warunkach naturalnych oraz kontrolę stężeń azotanów w wodach wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu ze źródeł rolniczych.

 

 

Aktualizacja: kwiecień 2008