ZIELONE WROTA

rezerwat ANTONIUK

Rezerwat leśny. Chroni fragment lasu charakterystyczego dla Wysoczyzny Białostockiej z dominującym zbiorowiskiem lasu mieszanego leszczynowo - świerkowego.


Powierzchnia (ha): 70,07

Rok utworzenia: 1995

Powstały na podstawie aktu:
Zarządzenie MOŒZNiL z 27.06.1995 r. (M.P.Nr 38, poz. 459)

Cel ochrony:
zachowanie w naturalnym stanie fragmentu lasu charakterystyczego dla Wysoczyzny Białostockiej z dominującym zbiorowiskiem lasu mieszanego leszczynowo -świerkowego.

Opis:
typ rezerwatu: leśny

Gmina, do której należy obiekt:
Białystok

 

Mapa i położenie obiektu:

 

 

Plan ochrony przyrody

(na pds. danych Biuletynu Informacji Publicznej UW Białystok):

 

ROZPORZĄDZENIE NR 22/03

WOJEWODY PODLASKIEGO

z dnia 23 lipca 2003 r.

 

w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody "Antoniuk".

Na podstawie art. 13 a ust. 6 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 r. Nr 99, poz. 1079, Nr 100, poz. 1085, Nr 110, poz. 1189 i Nr 145, poz. 1623, z 2002 r. Nr 130, poz. 1112 oraz z 2003 r. Nr 80, poz. 717) zarządza się, co następuje:

 

§ 1. 1. Ustanawia się plan ochrony dla rezerwatu przyrody "Antoniuk" zwany dalej "Planem ochrony".

2. Treść planu ochrony zawiera załącznik nr 1 do rozporządzenia.

3. Lokalizację rezerwatu przyrody przedstawia mapa stanowiąca załącznik nr 2 do rozporządzenia.

§ 2. Plan ochrony obowiązuje do dnia 31 grudnia 2022 r.

§ 3. Nadzór nad wykonaniem rozporządzenia powierza się Wojewódzkiemu Konserwatorowi Przyrody

§ 4. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie czternastu dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego.

 

Wojewoda Podlaski

Marek Strzaliński

Załącznik Nr 1

do rozporządzenia Nr 22/03

Wojewody Podlaskiego

z dnia 23.07.2003 r.

 

Plan ochrony dla rezerwatu przyrody "Antoniuk"

 

Rozdział 1

 

Dane ogólne

 

§ 1. Podstawę prawną ochrony rezerwatowej stanowi:

1) zarządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 27 czerwca 1995 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody ( M. P. Nr 38, poz. 459);

2) obwieszczenie Wojewody Podlaskiego z dnia 16 stycznia 2002 r. w sprawie ogłoszenia wykazu rezerwatów utworzonych do dnia 31 grudnia 1998 r.

 

§ 2. Powierzchnia rezerwatu wynosi 70,07 ha, z tego:

1) leśna zalesiona- 67,90 ha;

2) leśna związana z gospodarką leśna - 2,17 ha.

2. Rezerwat jest położony:

1) wg podziału administracyjnego Polski w województwie podlaskim, powiecie białostockim, gmina Białystok;

2) wg podziału przyrodniczo - geograficznego Polski rezerwat położony jest w mezoregionie Równiny Bielskiej, makroregionie Niziny Północno - Podlaskiej, podprowincji Wysoczyzny Podlasko Białoruskiej, prowincji Niżu Zachodnio - rosyjskiego;

3) wg regionalizacji przyrodniczo - leśnej w II krainie Mazursko - Podlaskiej, dzielnicy Wysoczyzny Bielsko-Białostockiej;

3. W granicach rezerwatu znajduje się zwarty kompleks leśny, obejmujący oddziały: 117cz, 118cz, 120cz, 121.

 

§ 3. Grunty rezerwatu stanowią własność Skarbu Państwa, będące w zarządzie Nadleśnictwa Dojlidy.

 

Rozdział 2

 

Charakterystyka i diagnoza stanu przyrody

 

§ 4. Gleby leśne rezerwatu:

1) rdzawa brunatna (RDbr)-18,04 ha;

2) rdzawa bielicowa (RDb) -16,27 ha;

3) bielicowa właściwa (B) - 12,52 ha;

4) gruntowo-glejowa właściwa (Gw) - 5,98 ha;

5) płowa brunatna (Pbr) -5,40 ha;

6) glejowa właściwa (GBw) -3,53 ha;

7) brunatna wyługowana (BRwy) - 3,51 ha;

8) czarna ziemia brunatna (CZbr) - 1,85 ha;

9) czarna ziemia murszowata CZm) - 1,35ha;

10) murszowa właściwa (MRw) - 0,88 ha;

11) torfowa torfowisk niskich (Tn) -0,74 ha.

 

§ 5. Siedliska przyrodnicze:

1) Typy siedliskowe: Bśw -1,76 ha, BMśw -15,68 ha, LMśw - 47,08 ha, LMw - 3,38 ha.

2) Zespoły roślinne lasu:

a) Corylo-Piceetum - 35,34 ha;

b) Carici digitatae-Piceetum -16,07 ha;

c) Tilio-Carpinetum stachyetosum - 9,57 ha;

d) Peucedano-Pinetum - 2,71 ha;

e) Vaccinio myrtilli-Piceetum - 2,49 ha;

f) Querco-Piceetum - 2,27 ha;

g) Tilio-Carpinetum stachyetosum - 0,88 ha;

h) Circaeo-Alnetum - 0,74 ha.

3) Powierzchnie drzewostanów wg klas wieku: I -2,39 ha, II - 5,46 ha, III - 3,85 ha, IV - 4,50 ha, V - 16,43 ha, VI - 21,79 ha, VII - 13,48 ha.

4) Powierzchnie drzewostanów według gatunków panujących: So - 51,08 ha, Św - 12,32 ha, Db - 2,79 ha, Brz - 1,71 ha.

 

§ 6. W rezerwacie występuje siedlisko przyrodnicze - Tilio Carpinetum stachyetosum o powierzchni 9,57 ha oraz Circaeo - Alnetum o powierzchni 0,74 ha wymienione w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie określenia rodzaju siedlisk przyrodniczych podlegających ochronie (Dz. U. Nr 92, poz. 1029).

 

§ 7. Rośliny chronione występujące w rezerwacie przedstawia tabela:

 

Lp.

Nazwa gatunkowa (polska i łacińska )

Liczebność

1

Mącznica lekarska Arctostaphyllos uva-ursi *

nieliczny

2

Wawrzynek wilczełyko Daphne mezereum *

nieliczny

3

Widłak spłaszczony Diphasium complanatum *

częsty

4

Kruszczyk szerokolistny Epipactis helleborine *

sporadyczny

5

Podkolan biały Platanthera bifolia .

sporadyczny

6

Kopytnik pospolity Asarum europaeum .

częsty

7

Konwalia majowa Convallaria majalis .

liczny

8

Kruszyna pospolita Frangula alnus .

liczny

9

Przylaszczka pospolita Hepatica nobilis .

częsty

10

Gajnik lśniący Hylocomium splendens .

liczny

11

Rokietnik pospolity Pleurozium schreberi .

częsty

12

Płonnik pospolity Polytrichum commune .

sporadyczny

13

Piórosz pierzasty Ptilium crista-castrensis .

nieliczny

14

Fałdownik trzyrzędowy Rhytidiadelphus triquetrus .

sporadyczny

15

Kalina koralowa Viburnum opus .

nieliczny

 

* gatunki objęte ochroną ścisłą

. gatunki objęte ochroną częściową

 

 

§ 8. Zwierzęta dziko występujące i ich siedliska

Na terenie rezerwatu z ssaków występuje m. in.: jeleń szlachetny (Cervus elaphus), łoś (Alces alces), sarna (Capreolus capreolus), dzik (Sus scrofa), oraz wiele gatunków drobnych ssaków jak ryjówka aksamitna (Sorex araneus), nornica ruda (Clethrionomys glareolus), darniówka zwyczajna (Microtus subterraneus), koszatka (Dryomys nitedula).

Rozdział 3

 

Cele ochrony

 

§ 9. Celem ochrony rezerwatu jest zachowanie ze względów naukowych i dydaktycznych fragmentu lasu odznaczającego się wysokim stopniem naturalności z szeregiem rzadkich gatunków roślin.

 

Rozdział 4

 

Obszary ochrony częściowej

 

§ 10. Obszar ochrony częściowej obejmuje 70,07 ha. Na terenie rezerwatu "Antoniuk" nie została wprowadzona ochrona ścisła czy też krajobrazowa.

 

Rozdział 5

 

Program działań ochronnych

 

§ 11. Program działań ochronnych w ochronie częściowej w ekosystemie leśnym obejmuje:

1) diagnozowanie zagrożeń ekosystemów leśnych spowodowanych wpływem czynników zewnętrznych, mogących spowodować zaburzenie przebiegu procesów naturalnych w ekosystemie lub zagrożeń trwałości ekosystemów;

2) zwiększanie odporności ekosystemów leśnych poprzez zachowanie lub przywrócenie właściwego składu gatunkowego drzewostanów zgodnie z siedliskiem, struktury wiekowej i pionowej;

3) ochronę przed szkodami powodowanymi przez czynniki zewnętrzne;

4) ochronę i przywracanie bioróżnorodności biologicznej ekosystemów;

5) ochronę przed szkodnictwem.

 

 

Rozdział 6

 

Sposoby eliminacji i minimalizacji zagrożeń dla przyrody

 

§ 12. Sposoby eliminacji i minimalizacji zagrożeń dla przyrody przedstawia poniższa tabela:

 

Lp.

Zagrożenia

Sposoby eliminacji i minimalizacji zagrożeń

Kto realizuje

1.

czynniki klimatyczne występujące w ekstremalnym nasileniu

prowadzenie zabiegów hodowlano-pielęgnacyjnych prowadzących do wzbogacenia różnorodności gatunkowej i struktury pionowej zgodnej z siedliskiem, zwłaszcza w młodych drzewostanach jednogatunkowych pochodzenia sztucznego

Nadleśniczy

2.

zakłócanie stosunków wodnych

zaniechanie działań mogących skutkować negatywnymi zmianami warunków wodnych

Nadleśniczy

3.

zgryzanie nalotów i podrostów przez zwierzynę płową

zabezpieczyć

Nadleśniczy

 

 

Rozdział 7

 

Obszary i sposoby ich udostępnienia dla celów naukowych, dydaktycznych, edukacyjnych, turystycznych i rekreacyjnych

 

§ 13. Obszary i sposoby ich udostępnienia dla celów naukowych, dydaktycznych, edukacyjnych, turystycznych i rekreacyjnych przedstawia poniższa tabela:

 

Lp.

Cel

udostępniania

Obszar

udostępniania

Sposób udostępniania

Kto realizuje

1.

badania naukowe

obszar rezerwatu

zgoda na wejście

Wojewoda Podlaski

2.

zajęcia dydaktyczne

obszar rezerwatu

zgoda na wejście

Wojewoda Podlaski

3.

turystyka i rekreacja

ścieżka edukacyjna, istniejące drogi publiczne

ogólnie dostępna

za wiedzą Nadleśniczego

4.

ruch lokalny

droga leśna ze wsi Osowicze do szosy B-stok - Augustów

ruch lokalny ciągnikami i pojazdami konnymi

za zgodą Nadleśniczego

 

Rozdział 8

 

Opis sposobów ochrony

 

§ 14.

1. Ochrona ekosystemów leśnych polegać będzie na:

1) monitorowaniu stanu ekosystemów i efektów prowadzonych działań;

2) prowadzeniu odnowień powierzchni czasowo pozbawionych drzewostanów; 3) prowadzeniu uzupełnień i poprawek w istniejących uprawach zapewniających zachowanie i przywrócenie naturalnego charakteru drzewostanów oraz trwałości zasobów przyrodniczych;

4) prowadzeniu pielęgnacji odnowień;

5) wykonywaniu cięć pielęgnacyjno-hodowlanych o charakterze czyszczeń wczesnych (CW) czyszczeń późnych (CP);

6) prowadzeniu działań mających na celu ochronę ekosystemów leśnych przed szkodliwym wpływem czynników biotycznych, w tym:

a) prognozowaniu zmian liczebności owadów zagrażających trwałości drzewostanów (wykładanie pułapek wabiących, wyszukiwanie stadiów zimujących w ściółce);

b) przeciwdziałaniu nadmiernemu rozwojowi owadów poprzez usuwanie drzew opanowanych;

c) pozostawianiu martwych drzew;

d) prowadzeniu działań na rzecz ochrony drapieżnej i pasożytniczej entomofauny;

e) stosowaniu zabezpieczeń poprzez ogrodzenie najcenniejszych drzewostanów lub ich części które wymagają czasowej ochrony przed szkodliwym wpływem zwierząt.

7) prowadzeniu działań organizacyjno - technicznych minimalizujących negatywny wpływ udostępniania rezerwatu.

 

2. Przy planowaniu i wykonywaniu zadań z zakresu ochrony czynnej należy uwzględnić pielęgnację drzewostanów poprzez regulację składu gatunkowego zgodnie z siedliskiem:

 

Typ siedliskowy lasu

Typ siedliskowy lasu

Warianty składów gatunkowych w poszczególnych fazach rozwojowych

Faza inicjalna Faza optymalna

Faza terminalna

Las mieszany wilgotny

Querco-Picectum

Db 40-60

Św 20-30

Ol 10-20

Lp+Kl 5-15

Gb+Bu 5-15

Iwa+Os 10-20

So 5-10

Db 20-40

Św20-40

Ol 5-10

Lp+Kl 10-30

Gb+Bu 5-10

Iwa+Os 5-10

So do 5

Js+Wz 5-10

Db 20-40

Św 10-40

Ol 5-10

Lp 5-20

Kl 10-20

Gb 10-20

Js+Wz 5-10

So do 5

Bór świeży

Peucedano-Pinetum

So 70-90

Sw 0-5

Os 5-10

Brzb 10-20

So 50-70

Sw 10-20

Os do 5

Brzb do 5

So 40-60

Sw 10-30

Os -

Brzb

Bór mieszany świeży

Carci digitatae-Piceetum

So 85-95

Sw 5-15

Db 10-20

Brzb 5-10

Os do 5

So 30-50

Sw 30-50

Db 5-10

Brzb do 5

Os do 5

Gb do 5

Lp do 5

Kl do 5

So 20-40

Sw 40-70

Db do 5

Gb do 5

Lp do 5

Kl do 5

Las mieszany świeży

Tillo-Carpinetum stachyetosum

Db 50-60

Sw 20-40

Gb 5-10

Lp 10-20

Kl 5-10

Brzb 5-10

Os 5-10

Iwa 5-10

Db 40-60

Sw 20-30

Gb 10-20

Lp 5-10

Kl do 5

Brzb do 5

Os do 5

Iwa do 5

Db 30-60

Sw 10-30

Gb 10-30

Lp 5-20

Kl do 5

Oles

Circaeo - Alnetum

Czrm 5-10

Ol 50-60

Js 30-40

Db+Lp+Kl 10-20

Wz 5-10

Iwa 5-10

Rn+Os 5-10

Czrm do 5

Jś 30-60

Ol 40-70

Db+Lp+Kl 5-10

Gb 5-10

Os+Bu 5-10

Wz do 5

Iwa do 5

Ol 30-60

Js 20-60

Db+Lp+Kl 5-10

Wz do 5

Gb do 5

Czrm do 5

 

 

§ 15. Ochrona gatunków roślin dziko występujących i ich siedlisk polegać będzie na:

1) ochronie środowisk bytowania;

2) ochronie informacji o lokalizacji miejsc występowania gatunków chronionych i rzadkich;

3) przeciwdziałaniu wprowadzaniu obcych gatunków roślin;

4) modyfikowaniu warunków środowiska bytowania pod kątem gatunków szczególnej troski;

5) monitorowaniu populacji wybranych grup gatunków.

 

 

Rozdział 9

 

Ustalenia do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

 

§ 16. Utrzymać dotychczasowe przeznaczenie terenu przylegającego do rezerwatu, tj. jako tereny leśne.

 

Rozdział 10

 

Zadania ochronne oraz sposoby ich wykonywania

 

§ 17. Plan zabiegów pielęgnacyjno - ochronnych przedstawia tabela:

 

Lp.

Zadanie

ochronne

Lokalizacja

Powierzchnia

(ha)

Jednostka

realizująca

1.

kontrola stanu sanitarnego

117i, 118a, 118b, 120j,120k, 121a, 121d, 121g, 121h

57,59

Nadleśniczy

2.

czyszczenia późne

117j, 120i,120j

3,09

Nadleśniczy

3.

trzebież wczesna

- 120l - (LMśw 5 Db, 4 Św,c 1 Brz 22 lat zd. 0,8);

- 121b - (BMśw 9 So, 1 Brz 33 lat zd. 08);

- 121f (LMw 5 Brz, 3 Św, 1 So, 1 Iwa 28 lat zd. 0,7).

5,46

Nadleśniczy

4

trzebież późna

- 118c -(LMśw 6 So, 3 Brz, 1 Os 54 lat zd. 0,8).

- 121c -(Bsw 9 So, 1 Św 56 lat zd.0,8),

2,46

Nadleśniczy

5

odnowienie luk

120j

0,20

Nadleśniczy

6

czyszczenia wczesne

120j

0,20

Nadleśniczy